|
|
|
|
|
 |
|||
|
|
||||||||||
|
|
|
Diese Website ist nicht mehr aktuell. Sie ist nach http://www.pseudoisidor.mgh.de umgezogen. Die aktuelle Version der Praefatio finden Sie hier This Website has moved to http://www.pseudoisidor.mgh.de This page is no longer current. The current version of Praefatio can be found here Die
Auflösung der Handschriftensiglen und Hinweise zur Edition
finden Sie hier. Praefatio
N442, f. 3va; V630, f. 1v; I83; I83: f. 1ra; VD38, f. 3r; A367, f. 4ra; Bcan4, f. 17r IN1 NOMINE DOMINI NOSTRI IESU CHRISTI INCIPIT PRAEFATIO SANCTI ISIDORI EPISCOPI2 LIBRI3 HUIUS. Isidorus4 Mercator servus Christi lectori conservo suo et parens5 in domino fidei salutem. Compellor a multis tam episcopis quam reliquis servis dei canonum sententias colligere6 et uno in volumine redigere et de multis unum facere. Sed hoc me7 oppido conturbat, quod diversae interpretationes varias sententias faciunt8, et licet unus sit sensus, diversae <V630: f. 1vb> tamen sunt sententiae, et9 aliae longiores, aliae breviores. Ea10 vero concilia, quae Graeco sunt edita stylo, amplius quam tripliciter aut quadrupliciter interpretata atque conscripta repperimus. Quod si veritas est quaerenda e pluribus, Graecorum sequamur stylum eorumque imitemur dictiones atque exemplaria; sin11 minus, ipsi dicant12 atque exponant13, quibus tot sunt exemplaria quot codices. Nobis tamen videtur14, cum in nostro discrepaverint15 sermone16, ut unitas et veritas ab ipsis quaerenda sit, quorum lingua edita esse noscuntur. Quod et nos fecimus, et sicut a veris eorum <I83: f. 1rb> repperimus magistris17, in volumine, cui haec praeponitur praefatiuncula, inserere curavimus. Canon18 autem graece, latine regula nuncupatur. Regula autem dicta, quod recto19 ducit, ne20 aliquando21 aliorsum trahit. Alii dixerunt regulam dictam, vel quod regat, vel quod normam recte vivendi praebeat, sive quod distortum pravumque quid corrigat. Synodum autem ex graeco interpretari comitatum vel coetum. Concilium22 vero nomen tractum ex communi intentione eo, quod in unum dirigant23 24 omnes mentis obtutum. Cilia enim oculorum sunt. Unde et, qui sibimet dissentiunt, non agunt concilium, quia non sentiunt unum. Coetus vero conventus est vel congregatio a coeundo, id est, conveniendo in unum, unde et conventus est nuncupatus, quod ibi omnes conveniunt, sicut conventus25, coetus vel concilium a26 societate multorum in unum. In27 principio vero voluminis huius, qualiter concilium apud nos celebratur, posuimus, ut, qui nostrum ordinem sequi voluerint28, sciant, <A367, f. 4rb> qualiter hoc agere debeant. Qui autem hoc agere melius elegerint, faciant, quod iusto canonicoque atque sapientissimo consilio29 iudica<I83: f. 1va>verint. Denique propter eorum30 auctoritatem ceteris conciliis praeposuimus canones, qui dicuntur apostolorum, licet a quibusdam apocrifi dicantur, quoniam plures eos31 recipiunt et sancti patres eorum sententias synodali32 auctoritate <N442: f. 3vb> roboraverunt <VD38, f. 3v> et inter canonicas posuerunt constitutiones. Deinde quarundam epistolarum decreta apostolicorum intersedavimus, id est Clementis, Anacleti, Evaristi et ceterorum apostolicorum, quas hactenus repperire33 potuimus, epistolas usque ad Silvestrum papam. Postmodum vero Nicenam synodum constituimus propter auctoritatem eiusdem magni concilii. Deinceps <V630, f. 2ra> diversorum conciliorum Graecorum ac Latinorum, sive quae antea, seu34 quae postmodum facta sunt, sub ordine numerorum ac <Bcan4, f. 17v> temporum capitulis suis distincte sub huius voluminis aspectu locavimus, subicientes etiam reliqua decreta praesulum Romanorum usque ad sanctum Gregorium et quasdam epistolas ipsius, in quibus pro culmine sedis apostolicae non impar conciliorum exstat35 auctoritas, quatenus ecclesiastici ordinis disciplina in unum a nobis <I83: f. 1vb> coacta atque digesta et sancti praesules paternis instituantur regulis, et oboedientes ecclesiae ministri vel36 populi spiritalibus imbuantur exemplis et37 non malorum hominum pravitatibus decipiantur. Multi enim pravitate et cupiditate depressi, accusantes sacerdotes oppresserunt. Ideo sancti patres leges38 composuerunt, quas sanctos canones appellaverunt. Multi39 ergo idcirco alios accusant, ut se per illos excusent aut eorum bonis ditentur. Plerique vero boni40 christiani propterea tacent, et portant41 aliorum peccata, quae noverunt, quia documentis saepe deseruntur, quibus ea, quae ipsi sciunt, iudicibus ecclesiasticis probare42 possunt43, quoniam licet vera sint quaedam, non tamen iudicibus credenda sunt, nisi quae certis indiciis44 demonstrantur, nisi quae manifesto iudicio convincuntur, nisi quae iudiciario45 ordine publicantur. Nullus46 enim, qui suis est rebus exspoliatus aut a sede propria vi aut terrore pulsus, antequam omnia sibi ablata47 ei legibus restituantur, et ipse pacifice diu suis fruatur honoribus, sedique propriae48 regulariter restitutus eius49 multo tem<I83: f. 2ra>pore libere potiatur honore, iuxta cano<A367, f. 4vb>nicam accusari, vocari, iudicari aut damnari institutionem50 potest. Unde et historia ecclesiastica, ab Eusebio Caesariensis51 episcopo confecta, de muliere quadam, quae pro castitate a marito accusabatur, ait: Praeceptum vel inditum52 est ab imperatore lege lata, ut primo permitteretur ei rem familiarem libere diutius ordinare, tum deinde responderet obiectis. Haec omnes leges tam ecclesiasticae quam et vulgares publicaeque53 praecipiunt54. Horum vero concinnantia55, si omnia ponerentur, ante deficeret dies quam56 horum similia et nimis prolixa fieret epistola. Ex pluribus tamen57 <N442: f. 4ra> aliqua hic ad provocationem58 aliorum inserere iudicavimus. Ait namque sanctus Leo Romanae ecclesiae antistes59 in epistola Calcidonensi concilio missa, cuius initium est: Leo episcopus synodo Calcidonensi. Optaveram quidem, dilectissimi, et reliqua: in qua inter cetera60 sic testatur dicens <V630: f. 2rb>: quia vero non ignoramus per pravas aemulationes multarum ecclesiarum statum fuisse turbatum, plurimosque <I83: f. 2rb> fratres iniuste sedibus suis pulsos et in exilia deportatos atque in locum superstitum alios substitutos61, his primitus vulneribus adhibeatur medicina iustitiae. Nec quisquam ita careat propriis, ut alter utatur alienis. Quem ita errorem omnes relinquant, ut nemini quidem perire honor debeat, sed prioribus episcopis cum omni privilegio suo ius proprium reformetur. Eadem et antiqui apostolici, qui fuerunt ante synodum Nicenam sanciverunt62. Eadem synodus, quae habita est in Lamsa63 sub Valentiniano loquitur. Eadem plurimae Romanae synodi64 testantur, eadem papa Symmachus et ceteri sancti patres sanxerunt, quorum statuta prolixitatem vitantes hic inserere distulimus. Si quis autem haec plenius scire et legere voluerit, suis in auctoribus invenire et legere pleniter65 poterit. Nobis vero hac66 in praefatiun<Bcan4, f. 18r>cula ista sufficiunt67. Et sicut militi68 ex multis armis illa sufficiunt, quae ferre69 congruenter super se poterit, sic nobis de multis sententiis una aut duae, vel quantum tunc temporis necesse fuerit <I83: f. 2va>, sufficiunt, quoniam, sicut cum uno telo aut duobus inimicum vincimus70, sic cum una aut duabus71 sententiis auctoritate plenis aemulum superamus. Si enim de mulieribus <A367, f. 4vb> et saecularibus hominibus haec constituta sunt, multo magis72 ecclesiasticis viris et sacerdotibus sunt concessa. Haec eadem vero73 ecclesiastica iura iubent et saeculi74 leges praecipiunt. Similiter75 76 accusatores et accusationes, quas saeculi leges prohibent, canonica funditus repellit auctoritas. Synodorum77 vero congregandarum auctoritas apostolicae sedi78 privata79 commissa est potestate, nec ullam synodum ratam esse legimus, quae eius non fuerit auctoritate congregata vel fulta. Haec canonica testatur auctoritas, haec historia ecclesiastica roborat, haec sancti patres confirmant. Scire80 autem vos, octoginta81 episcopos, qui hoc opus me incipere et perficere coegistis, et cunctos reliquos domini sacerdotes oportet, quod plura quam illa viginti capitula, quae apud nos habentur, Niceni synodi repperimus, et82 in decretis Iulii papae septuaginta capitula eiusdem <I83: f. 2vb> synodi esse debere legimus. Quam epistolam83 <N442: f. 4rb> in suo ordine inter cetera decreta apostolicorum posuimus, haec scrutantibus et cunctis nosse volentibus rimandam. Nam quod plura quam viginti84 capitula sint Niceni concilii, in multis invenitur locis. Legitur enim in Constantinopolitano concilio ita: Manifestum est, quod illa, quae sunt per unamquamque provinciam <V630: f. 2va>, ipsius provinciae synodus dispenset, sicut Niceno constat decretum esse concilio. Legitur et in85 epistola Innocentii papae Victricio Rotomagensi86 episcopo directa ita: Si quae causae vel contentiones inter clericos et laicos vel inter clericos tam maioris ordinis quam etiam inferioris fuerint exortae, placuit, ut secundum synodum Nicenam congregatis omnibus eiusdem provinciae episcopis iudicium terminetur, et reliqua. Sanctae87 etiam memoriae88 Theophilus Alexandrinus episcopus suis in epistolis meminit in concilio Niceno statutum esse, ut ab octavo Idus Martii usque in diem Nonas Aprilis, diebus scilicet viginti89 et octo, qualiscumque luna90 nata fuerit in quolibet <I83: f. 3ra> medio spatio, perhibet91 facere initium primi mensis, quartamdecimam92 vero a duodecimo Kl. Aprilis usque in93 quartodecimo94 Kl. Maii solerter inquiri, etiam si die sabbatorum inciderit, consequenti die dominico, id est luna quintadecima95, pascha celebrare conscripsit96, et si die dominico luna quartadecima eiusdem mensis, id est primi mensis, evenerit ipsa ebdomada97 transmissa ad alterum diem dominicum, pascha sine dubio celebrare conscripsit. His et aliis quamplurimis exemplis patet plura esse quam viginti Niceni concilii capitula et veram98 99 esse praedictam Iulii papae epistolam. Nobis autem100 quidam101 e con<A367, f. 5r>sortio fratrum nostrorum orientales testati sunt se vidisse concilium Nicenum habens potiorem102 quattuor evangeliorum magnitudinem continens in se sessiones episcoporum et introductiones103 iudiciaque quaerimoniarum atque definitiones104 et constitutiones necnon et subscriptiones eorum. Ad105 cuius similitudinem magnum Calcidonense concilium conscriptum esse confirmaverunt, et demum alia Constantinopolim106 condita, unum videlicet sub Iustiniano imperatore <Bcan4, f. 18v> con<I83: f. 3rb>tra dei impugnatores Origenem107, Didimum et Evagrium, et aliud temporibus Agathonis108 papae et Constantini imperatoris contra Macharium episcopum et Stephanum eius discipulum ac reliquos episcopos, qui pro frumento zizaniam109 ecclesiis seminaverunt, vinum miscuerunt aquae et proximo potum dederunt eversione110 turbidam111 et tamquam lupi agni112 simulabant113 mendacium, et veritas ut mendacium refutabatur. Nosse114 etiam oportet, licet cetera <VD38: f. 4r> non115 infirment116, quattuor esse principalia concilia117, ex quibus plenissimam <N442: f. 4va> fidei doctrinam tenent ecclesiae tam de patris et filii et spiritus sancti divinitate quam de praedicti filii et salvatoris nostri incarnatione. Prior harum Nicena synodus est trecentorum decem et octo episcoporum sub Constantino Augusto peracta, in quo118 Arrianae119 perfidiae blasphemia120 condemnata121, qua122 inaequalitatem sanctae trinitatis idem123 Arrius asserebat, consubstantialem deo patri dei filium124 eadem125 sancta synodus per symbolum definivit. Secunda synodus126 <V630: f. 2vb> centum quinquaginta patrum sub Theodosio seniore Constantinopolim127 congregata <I83: 3va>, quae Macedonium sanctum spiritum deum esse negantem condemnans consubstantialem patri et filio eundem paraclitum demonstravit dans latius symboli formam, quam tota Graecia et Latinitas in ecclesiis praedicat. Tertia synodus est Ephesina128 prima ducentorum episcoporum sub iuniore Theodosio Augusto edita, quae Nestorium duas personas in Christo asserentem iusto anathemate condemnavit ostendens manere in duabus naturis unam domini nostri Iesu Christi personam. Quarta est synodus Calcidonensis sexcentorum triginta sacerdotum sub Martiano129 principe habita, in qua Euticen, Constantinopolitanum130 abbatem, verbi dei et carnis unam naturam pronuntiantem et eius defensorem131 Dioscorum quondam132 Alexandrinum episcopum et ipsum rursum133 Nestorium cum reliquis hereticis una patrum sententia praedamnavit134, praedicans eadem synodus135 Christum deum sic natum de virgine, <A367, f. 5rb> ut136 in una substantia137 et138 divinae et humanae confiteantur naturae. Haec139 sunt, ut praediximus <I83: f. 3vb>, quattuor principales140 et venerabiles synodi fidem catholicam complentes141. Sed et si qua sunt concilia, quae sancti patres spiritu dei pleni sanxerunt, post142 istorum quattuor143 auctoritatem omni manent stabilita vigore. Primo144 quidem ordo, ut praedictum est, de celebrando concilio insertus habetur et postmodum canonum apostolorum ac primorum apostolicorum, id est a sancto Clemente usque ad sanctum Silvestrum decretorum atque diversorum conciliorum breviarium145 interpolatur sequens ordinem suum. EXPLICIT PRAEFATIO146. N442, f. 4va; V630, f. 2vb; I83, f. 3vb; VD38, f. 4r; A367, f. 5rb; Bcan4, f. 18v 1 IN – CHRISTI fehlt V630 2 EPISCOPI fehlt N442; I83; VD38; Bcan4 3 LIBRI HUIUS durchgestrichen V630 4 am Rande I Bcan4 5 parenti V630; parenti korr. aus parens Bcan4 6 colligere et uno in volumine redigere] colligere et in uno volumine redigere korr. aus colligere V630 7 me fehlt V630 8 FACIANT V630 9 et fehlt I83 10 am Rande II Bcan4 11 sin interlinear wiederholt V630 12 dicant korr. aus dicat V630 13 exponant korr. aus exponat V630 14 videtur interlinear wiederholt V630 15 discrepuerint V630 16 sermone korr. aus sermone ut unitas Bcan4 17 magistris korr. aus magis Bcan4 18 am Rande III Bcan4 19 recto] recte A367; recto tramite korr. aus recte V630 20 ne] nec V630 21 aliquando korr. aus quando N442; quando I83; VD38; Bcan4 22 Concilii N442 23 redigant I83 24 dirigant omnem mentis korr. aus redigat omnes mentes V630 25 conventus fehlt A367 26 a societate] societas est A367 27 am Rande IIII Bcan4 28 voluerint] voluerint sequi voluerint VD38 29 consilio korr. aus concilio V630 30 eorum fehlt A367 31 eos korr. aus eorum V630 32 sinodoli Bcan4 33 repperiri N442; I83; repperire korr. aus repperiri Bcan4 34 sive N442 35 exstitit A367 36 vel fehlt A367 37 et non] ne A367 38 legis N442; leges fehlt VD38 39 am Rande V Bcan4 40 boni christiani] christiani boni N442; I83; VD38; Bcan4 41 portant interlinear wiederholt V630 42 probare] probare non V630 43 possint A367; Bcan4 44 iudiciis V630 45 iudiciario korr. aus iudicario VD38 46 am Rande De spoliatis VD38; am Rande DE ACCUSATORIBUS VI ET EXPOLIATIS Bcan4 47 ablatam VD38 48 propria V630; N442 49 ei Bcan4 50 institutionem] institutionem non V630 51 cesariensi V630; Bcan4 52 indictum V630 53 publicique N442 54 praecipiunt - licet cetera (vor Note 90) fehlt VD38 (Blattverlust) 55 concinentia A367 56 quarum Bcan4 57 tamen korr. aus tam Bcan4 58 provotionem I83 59 antistis I83; N442 60 ceteras N442 61 substitos I83 62 sanxerunt A367 63 laisa V630; lasaco korr. aus lamsa Bcan4 64 synodus N442; I83; A367 65 breviter A367 66 haec V630 67 sufficiant V630 68 militi korr. aus milit N442 69 ferre korr. aus fere V630 70 vincimus korr. aus cumvincimus Bcan4 71 duabus sententiis auctoritate plenis] duas sententias auctoritate plenas N442; duabus sententiis auctoritate plenis korr. aus duas sententias auctoritate plenas Bcan4 72 magis] magis et I83 73 vero] vero et V630; Bcan4 74 sancti A367 75 am Rande VII Bcan4 76 Simliter] Similiter et Bcan4 77 am Rande VIII Bcan4 78 sedi korr. aus sedis Bcan4 79 privata korr. aus pravata Bcan4 80 am Rande Quod plura sint niceni concilii capitula quam hęc quę apud nos habentur A367; am Rande VIIII de capitulis niceni concilii Bcan4 81 octuaginta N442 82 am Rande Nicena sinodi septuaginta capitula sunt V630 83 epistolam korr. aus epistola Bcan4 84 triginta N442; viginti korr. aus vigiti I83 85 in fehlt V630 86 rotomagensi korr. aus rotomagensis V630; rotomacensi N442; I83; Bcan4 87 Sancte korr. aus Sancta V630; Sancta N442; I83; Bcan4 88 memorie korr. aus memoria V630; memoria N442; I83: Bcan4 89 viginti et octo] XCVIII Bcan4 90 luna korr. aus lu A367 91 prohibet V630 92 XIIIImas V630; I83; XIIII mai A367 93 in fehlt Bcan4 94 XVIIII V630 95 quintadecima N442 96 conscripsit, et si die dominico luna quartadecima eiusdem mensis, id est primi mensis, evenerit ipsa ebdomada (edomata Bcan4) transmissa ad alterum diem dominicum, pascha sine dubio celebrare conscripsit korr.aus conscripsit V630; Bcan4 97 edomata Bcan4 98 am Rande veram esse iulii epistolam de niceni concilii capitulis LXX A367 99 vera N442 100 autem korr. aus atem I83 101 quidam e] quidam de e korr. aus quidam e Bcan4 102 potiorem korr. aus portiorem V630; potiorem korr. aus portionem Bcan4 103 introductiones korr. aus introductionis I83 104 definitionis I83; diffinitiones Bcan4 105 am Rande X Bcan4 106 constantinopoli korr. aus constantinopolim Bcan4 107 originem I83 108 Agathonis korr. aus Agathoni I83 109 zizania korr. aus zizaniam N442; Bcan4 110 eversionem I83; A367; Bcan4 111 turbida V630; Bcan4 112 agnis I83 113 similabant I83; simulabant korr. aus simulabunt Bcan4 114 am Rande XI Bcan4 115 VD38 setzt wieder ein 116 infirmentur V630; Bcan4 117 concilia fehlt V630 118 qua A367; qua korr. aus quo Bcan4 119 arriana V630 120 blasphemia korr. aus blaphemia I83; blasphemia] blasphemia est korr. aus blasphemia Bcan4 121 condemnata] condemnata est A367 122 quia V630; quia korr. aus qua A367 123 idem fehlt V630 124 filium] filium negans A367 125 idem V630; A367 126 synodus] sinodus est korr. aus sinodus Bcan4 127 constantinopolim korr. aus constatinopolim I83; Constantinopoli VD38; constantinopoli korr. aus constantinopolim Bcan4 128 ephesina korr. aus ephesiana V630; Bcan4 129 martiano interlinear wiederholt V630 130 constantinopolitanum korr. aus constantonopolitanum Bcan4 131 defensorem korr. aus difensorem Bcan4 132 quorundam Bcan4 133 rursus Bcan4 134 damnavit A367 135 synodis N442 136 et Bcan4 137 subsistentia interlinear vel persona A367 138 et fehlt V630 139 Hae A367 140 principales korr. aus pricipales I83 141 complectentes V630 142 Post istorum korr. aus Post Bcan4 143 quattuor korr. aus quattuortuor Bcan4 144 Primus V630 145 breviarium] breviarium ut korr. aus breviarium Bcan4 146 EXPLICIT PRAEFATIO fehlt V630 © 2004, 2005
Karl-Georg Schon Zuletzt geändert am 20.11.2005 |