6. Konzil von Toledo

This page is no longer current. The current version of 6. Konzil von Toledo can be found here

O93, f. 78vb; V630, f. 146ra; W411, f. 129r; V1341, f. 80rb; E97, f. 320ra

ITEM^¹ CONCILII^² TOLETANI VI^³ INCIPIUNT^⁴ TITULI.

I De plenitudine fidei catholicae.

II De observatione laetaniarum.

III De custodia fidei Iudaeorum.

IIII De damnatione clericorum per pecuniam ecclesiasticos gradus assequentium.

V De stipendiis clericorum, ne a^⁵ iure alienentur ecclesiarum.

VI De viris ac feminis sacris propositum^⁶ transgredientibus^⁷ sacrum.

VII De poenitentibus transgressoribus.

VIII Quod quibusdam poenitentibus pristina reddantur^⁸ coniugia.

VIIII De professionibus et oboedientia libertorum ecclesiae.

X De progenie libertorum ecclesiae, ne eis vel^⁹ pro nuntiatione^¹⁰ ab ecclesia liceat evagare.

XI Ne^¹¹ sine accusatore legitimo quispiam condemnetur^¹².

XII De confugientibus^¹³ ad hostes.

XIII De honore primatum palatii.

XIIII De remuneratione collata fidelibus regum^¹⁴.

XV^¹⁵ De incolumitate^¹⁶ et adhibenda^¹⁷ dilectione regiae prolis^¹⁸.

XVI De his, qui rege superstite^¹⁹ aut sibi aut aliis ad^²⁰ futurum provident regnum et^²¹ de personis, quae^²² prohibentur ad regnum accedere.

<E97, f. 320rb> XVII^²³ De custodia vitae principum et defensione praecedentium regum^²⁴ a sequentibus adhibenda.

XVIII^²⁵ De gratiarum actionibus in confirmatione^²⁶ concilii deo et principi^²⁷ datis^²⁸.

<V1341, f. 80va> Convenientibus nobis Spaniarum^²⁹ Galliaeque^³⁰ pontificibus cum^³¹ orthodoxi et gloriosi Chintilani^³² regis salutaribus hortamentis^³³ absque^³⁴ impedimento^³⁵ in praetorio Toletano in ecclesia sanctae Leocadiae martyris^³⁶ sedibus collocatis^³⁷ sub die VI Id. Ianuar. anno primo^³⁸ praedicti^³⁹ principis et triumphatoris Christi^⁴⁰ era DCLXXX^⁴¹, statuimus^⁴² subter inserta capitula.

DE^⁴³ PLENITUDINE FIDEI CATHOLICAE

<O93, f. 79ra> I <V630, f. 146rb> Cum primum omnipotenti domino^⁴⁴ pro corona fratrum ita numerosae^⁴⁵ gratiae nobis fuissent peractae, nihil melius nihilque salubrius omnium insedit^⁴⁶ animo^⁴⁷ quam^⁴⁸ more synodi universalis post^⁴⁹ sollemnia perfunctae^⁵⁰ orationis, quod mente interius^⁵¹ ruminabamus^⁵², lingua manaremus^⁵³, et quod corde credebamus, ore ructaremus superna^⁵⁴ favente^⁵⁵ sententia, quae^⁵⁶ ait: Eructuavit^⁵⁷ cor meum verbum bonum, et^⁵⁸ iuxta prophetam verbum^⁵⁹ fecit^⁶⁰ dominus abbreviatum^⁶¹ super terram. Quamobrem ex abundantia nostri cordis sit confessio^⁶² vocis, ut fidem, quam omnium mens intrinsecus gestat in confessione, <W411, f. 129v> interpres lingua foras^⁶³ effundat. Itaque credimus et profitemur sacratissimam omnipotentissimam trinitatem patrem et filium et spiritum sanctum, unum deum solum, non solitarium^⁶⁴, unius^⁶⁵ essentiae, virtutis^⁶⁶, potestatis, maiestatis uniusque^⁶⁷ naturae, discretam inseparabiliter personis, indiscretam essentialiter substantia^⁶⁸ deitatis, creatricem omnium creaturarum, patrem ingenitum, increatum, fontem et originem totius divinitatis, filium a patre intemporaliter ante omnem creaturam sine initio genitum, non creaturam^⁶⁹, nam nec pater^⁷⁰ umquam sine filio nec filius exstitit^⁷¹ sine patre, sed tamen filius deus de patre deo, non pater deus de filio deo^⁷², pater^⁷³ filii, non deus de filio, ille^⁷⁴ autem filius patris et deus de patre, per omnia <V1341, f. 80vb> coaequalis <E97, f. 320va> patri, deus verus de deo vero, spiritum vero sanctum neque genitum neque creatum, sed de patre filioque procedentem utriusque esse spiritum, ac per hoc substantialiter unum sunt, qui et unus^⁷⁵ ab utroque procedit. In hac^⁷⁶ autem trinitate tanta est unitas substantiae^⁷⁷, ut pluralitate careat et aequalitatem teneat nec minor^⁷⁸ ^⁷⁹ in singulis quam in omnibus, nec maior in omnibus quam in singulis manet^⁸⁰ personis. Ex his igitur tribus divinitatis personis solum filium fatemur^⁸¹ ad redemptionem humani generis propter culparum debita, quae per inoboedientiam a^⁸² deo originaliter et nostro libero^⁸³ arbitrio contraxeramus^⁸⁴ resolvenda, a^⁸⁵ secreto patris ex^⁸⁶ arcano^⁸⁷ prodisse^⁸⁸ et hominem sine peccato de sancta semper virgine^⁸⁹ Maria assumpsisse, ut idem filius dei patris esset^⁹⁰ filius hominis, deus perfectus et homo perfectus, ut homo perfectus^⁹¹ et^⁹² deus esset^⁹³ unus Christus naturis in duabus, una^⁹⁴ persona, ne quaternitas trinitati^⁹⁵ accederet, si in Christo persona disterminata^⁹⁶ ^⁹⁷ esset. Ergo a patre et spiritu sancto inseparabiliter^⁹⁸ persona, ab homine^⁹⁹ autem^¹⁰⁰ assumpto natura. Idem^¹⁰¹ cum eodem homine^¹⁰² unus exstat persona cum patre et spiritu sancto natura^¹⁰³ ^¹⁰⁴ ac^¹⁰⁵, sicut diximus, ex duabus naturis et una^¹⁰⁶ persona unus est dominus noster Iesus Christus, in forma divinitatis ae<V630, f. 146va>qualis patri, in forma servi minor patre. Haec^¹⁰⁷ est^¹⁰⁸ enim vox eius in psalmo: De ventre matris meae deus meus es tu. Natus itaque a deo sine matre, natus a^¹⁰⁹ virgine sine patre, solus verbum caro factum est et habitavit^¹¹⁰ in nobis. Et^¹¹¹ cum tota cooperata^¹¹² sit trinitas formationem suscepti hominis, quoniam inseparabilia sunt opera trinitatis, solus tamen accepit^¹¹³ hominem in singularitate personae, non in unitate divinae naturae, id^¹¹⁴ est^¹¹⁵ id^¹¹⁶, quod est proprium^¹¹⁷ filii non quod commune^¹¹⁸ trinitati. <W411, f. 130r> Nam si^¹¹⁹ unam^¹²⁰ nati hominis deique alteram^¹²¹ confecisset^¹²² personam^¹²³, tota^¹²⁴ trinitas^¹²⁵ corpus assumpsisset, quoniam constat naturam trinita<V1341, f. 81ra>tis esse unam, non tamen personam. Hic igitur dominus Iesus Christus missus a patre suscipiens, quod non erat, nec^¹²⁶ amittens^¹²⁷, quod erat, inviolabilis de suo, mortalis de nostro venit in hunc^¹²⁸ mundum peccatores salvos facere et credentes iustificare, faciensque mirabilia traditus est propter delicta nostra, mortuus est propter expiationem nostram, resurrexit propter iustificationem nostram, huius livore^¹²⁹ sanati, huius^¹³⁰ morte deo patri reconciliati, huius^¹³¹ <E97, f. 320vb> resurrectione sumus resuscitati. Quem etiam venturum in fine^¹³² exspectamus saeculorum^¹³³ cum resurrectione^¹³⁴ omnium aequissimo suo iudicio redditurum iustis praemia^¹³⁵, impiis poenas. Ecclesiam quoque catholicam credimus sine macula^¹³⁶ et ruga^¹³⁷ corpus eius esse regnumque habituram^¹³⁸ cum capite suo omnipotenti^¹³⁹ Christo Iesu, postquam hoc corruptibile induerit incorruptionem et^¹⁴⁰ mortale immortalitatem, ut^¹⁴¹ sit deus omnia in omnibus. Hac^¹⁴² fide corda purificantur, hac^¹⁴³ hereses^¹⁴⁴ exstirpantur, in hac omnis ecclesia collocata^¹⁴⁵ iam in regno caelesti et <O93, f. 79rb> deinceps^¹⁴⁶ in saeculo praesenti gloriatur et non est in alia^¹⁴⁷ fide salus, nec enim nomen aliud sub caelo est^¹⁴⁸ datum hominibus, in quo oporteat nos salvos fieri.

DE^¹⁴⁹ OBSERVATIONE LAETANIARUM

II Religiosissimi^¹⁵⁰ principis nostri devotionem^¹⁵¹ et nostrorum consacerdotum primo anno regni sui constitutionem^¹⁵² cum magna reverentia et veneratione suscipientes, quam iam^¹⁵³ constat in omni^¹⁵⁴ regno suo annua vice celebrari, quam^¹⁵⁵ placuit etiam nostra assertione^¹⁵⁶ firmari. Proinde universalis auctoritate censemus^¹⁵⁷ concilii, ut hi^¹⁵⁸ dies laetaniarum, qui in synodo^¹⁵⁹ praemissa sunt instituti, eodem in tempore, quo iussi sunt excoli^¹⁶⁰, annure cursu omni observatione habeantur celeberrimi, ut pro illis, quibus nunc usque simul implicati sumus delictis, sit^¹⁶¹ nostra expiatio ante <V1341, f. 81rb> oculos dei omnipotentis.

DE^¹⁶² CUSTODIA FIDEI IUDAEORUM

III^¹⁶³ Inflexibilis Iudaeorum perfidia deflexa tandem videtur^¹⁶⁴ pietate et potentia superna. Hinc enim liquet, <V630, f. 146vb> quod inspiramine summi dei excellentissimus et^¹⁶⁵ christianissimus princeps ardore fidei inflammatus cum regni sui sacerdotibus praevaricationes et superstitiones^¹⁶⁶ eorum eradicare^¹⁶⁷ elegit funditus, nec sinit^¹⁶⁸ degere in regno suo eum^¹⁶⁹, qui non est^¹⁷⁰ catholicus^¹⁷¹, ob cuius fervorem^¹⁷² fidei gratias omnipotenti domino^¹⁷³ caelorum agimus^¹⁷⁴, eo quod ei^¹⁷⁵ tam illustrem^¹⁷⁶ creaverit^¹⁷⁷ animam^¹⁷⁸ et sua repleverit sapientia. Ipse^¹⁷⁹ ^¹⁸⁰ quoque donet^¹⁸¹ ei et^¹⁸² in^¹⁸³ praesenti saeculo^¹⁸⁴ longaevam vitam et in futuro gloriam^¹⁸⁵ aeternam. Illud autem provida nobis cura et valde est decernendum vigilanti sollertia, ne^¹⁸⁶ eius fidei^¹⁸⁷ calor^¹⁸⁸ et noster labor quandoque in posteris tepefactus liquescat. Quo<W411, f. 130v>circa consonam^¹⁸⁹ cum eo corde et ore promulgamus <E97, f. 321ra> deo placituram sententiam, simul etiam cum suorum optimatum illustriumque virorum consensu^¹⁹⁰ ex^¹⁹¹ deliberatione sancimus^¹⁹², quisquis succedentium temporum regni sortitus^¹⁹³ fuerit apicem, non ante conscendat^¹⁹⁴ regiam^¹⁹⁵ ^¹⁹⁶ sedem^¹⁹⁷, quam inter reliqua^¹⁹⁸ condicionum sacramenta pollicitus fuerit hanc^¹⁹⁹ se catholicam non permissurum^²⁰⁰ eos violare^²⁰¹ fidem, sed et nullatenus eorum perfidiae favens^²⁰² vel quolibet^²⁰³ neglectu aut cupiditate illectus tendentibus ad praecipitia infidelitatis aditum praebeat praevaricationis, sed quod magno^²⁰⁴ pro nostro^²⁰⁵ est^²⁰⁶ tempore conquisitum, debeat^²⁰⁷ illibatum perseverare in futurum. Nam incassum bonum agitur, si non in^²⁰⁸ eius perseverantiam^²⁰⁹ providetur. Ergo postquam ordine^²¹⁰ praemisso^²¹¹ ad gubernacula accesserit regni, si^²¹² ipse temerator exstiterit huius promissi, sit anathema maranatha in conspectu sempiterni^²¹³ dei et pabulum efficiatur ignis^²¹⁴ aeterni, simulque^²¹⁵ cum eo damnatione perculsi^²¹⁶ quicumque <V1341, f. 91va> sacerdotum vel quilibet^²¹⁷ christianorum eius implicati fuerint errori. Nos enim ita^²¹⁸ praesentia decernimus, ut praeterita, quae in^²¹⁹ universali^²²⁰ synodo de Iudaeis conscripta sunt, confirmemus, quoniam ea^²²¹, quae^²²² necessaria pro eorum salvatione^²²³ scribi potuerunt, in eisdem^²²⁴ esse cautum scimus^²²⁵. Quapropter^²²⁶, quae tunc decreta sunt, valitura esse^²²⁷ censemus.

DE^²²⁸ DAMNATIONE CLERICORUM PER PECUNIAM ECCLESIASTICOS GRADUS ASSEQUENTIUM

IIII Saepe pullulantia pravitatis^²²⁹ germina^²³⁰ licet saepissima^²³¹ patrum^²³² iusta noverimus severitate^²³³ damnata, tamen quia crebris conspiciuntur denuo vigere^²³⁴ radicibus, iustitiae acriori^²³⁵ vigore^²³⁶ radicitus^²³⁷ amputare^²³⁸ sancimus. Proinde^²³⁹ quicumque Simonis imitator^²⁴⁰ simoniacae^²⁴¹ quoque heresis exstiterit^²⁴² sectator^²⁴³, ut^²⁴⁴ ecclesiasticorum^²⁴⁵ ordinum gradus non dignitate^²⁴⁶ morum obtineat, sed munerum impensione conquirat et per oblata^²⁴⁷ munera capiat, quibus hanc^²⁴⁸ nec^²⁴⁹ rationis ordo, nec dignitas morum ulla commendat, talis invenitur^²⁵⁰ sacrorum <V630, f. 147ra> ordinum apices penitus^²⁵¹ adipisci^²⁵² nullo modo permittatur, sed et^²⁵³ si adeptus fuerit, communione privatus cum ordinatoribus suis propriorum bonorum amissione damnetur^²⁵⁴.

<O93, f. 79va> DE^²⁵⁵ STIPENDIIS CLERICORUM, NE A^²⁵⁶ IURE ALIENETUR^²⁵⁷

V Saepe fit, ut proprietati originis obsistat longinquitas temporis. Quapropter providentes^²⁵⁸ decernimus, ut quis^²⁵⁹ clericorum stipendium de rebus ecclesiae cuiuscumque episcopi percipit largitate^²⁶⁰, sub precariae^²⁶¹ nomine debeat professionem scribere^²⁶² <E97, f. 321rb> per retemptationem^²⁶³ diuturnam iudicium^²⁶⁴ afferat ecclesiae et, quaecumque in usu perceperit^²⁶⁵, debeat utiliter laborare, <V1341, f. 81vb> ut nec res divini iuris videantur aliqua occasione neglegi^²⁶⁶ et subsidium ab ecclesia, cui deserviunt, <W411, f. 131r> percipere^²⁶⁷ possint clerici. Quod si quis eorum contempserit facere, ipse se^²⁶⁸ stipendio suo videbitur privari^²⁶⁹.

DE^²⁷⁰ VIRIS AC FEMINIS SACRIS^²⁷¹ PROPOSITUM TRANSGREDIENTIBUS SACRUM

VI Proclivis^²⁷² cursus est ad^²⁷³ voluptatem^²⁷⁴ et imitatrix^²⁷⁵ natura^²⁷⁶ vitiorum. Quamobrem quisquis virorum vel mulierum habitum semel induerint vel induerunt spontanee religiosum aut si vir deditus^²⁷⁷ ecclesiae^²⁷⁸ vel femina fuerit aut fuit delegata^²⁷⁹ puellarum monasterio, in utroque sexu^²⁸⁰ praevaricator ad propositum invitus reverti cogatur, ut vir detondeatur et^²⁸¹ puella monasterio regrediatur. Si autem^²⁸² quolibet patrocinio desertores permanere voluerint, sacerdotali sententia ita^²⁸³ a christianorum coetu habeantur extorres, ut nec locus^²⁸⁴ eis ullus^²⁸⁵ sit communis^²⁸⁶. Viduae quoque, sicut universalis iam dudum statuit^²⁸⁷ synodus, professionem^²⁸⁸ vel habitus sui desertrices superiori^²⁸⁹ sententia condemnentur^²⁹⁰.

DE^²⁹¹ POENITENTIBUS TRANSGRESSORIBUS

VII Quamvis priora numquam^²⁹² siluerint^²⁹³ de tanto facinore concilia^²⁹⁴, ratio tamen^²⁹⁵ poscit, ut ea^²⁹⁶, quae frequenti praevaricatione iterantur, frequenti sententia condemnentur^²⁹⁷. Et ideo, quoniam^²⁹⁸ tanta exstitit^²⁹⁹ perversitas hominum, ut hi^³⁰⁰, quos sub religioso^³⁰¹ habitu poenitentiae professio pro peccatorum venia ad manum^³⁰² sacerdotis deducit^³⁰³ vel adduxit, iterum rediviva^³⁰⁴ malicia ad vitae pristinae sordes^³⁰⁵ revocet^³⁰⁶. Huius rei causae^³⁰⁷ sancta^³⁰⁸ synodus decernit, ut, si quis^³⁰⁹ ingenuorum^³¹⁰ utriusque sexus, si^³¹¹ sub nomine poenitentis in habitu^³¹² religioso sunt conversati, post haec autem comam nutrientes vel vestimenta <V1341, f. 82ra> saecularia sumentes ad id, quod reliquerant, redierunt aut^³¹³ redierint, ab episcopo civitatis, in cuius territorio sunt conversi, compraehensi^³¹⁴ rursus legibus poenitentiae in monasteriis subdantur inviti. Quod si facere^³¹⁵ propter aliquam^³¹⁶ potestatis vigorem^³¹⁷ non^³¹⁸ poterit, tunc, sicut priscorum canonum^³¹⁹ statuerunt decreta^³²⁰, quousque ad dimissum ordinem revertantur, excommunicati et^³²¹ anathemate condemnati habeantur. Similiter^³²² et hi^³²³, qui post excommunicationem^³²⁴ vel interdictum cum ipsis <E97, f. 321va> communicaverint. Sacerdos autem, ad quem <V630, f. 147rb> pertinere noscuntur, si eos quolibet munere vel favore aut neglegentia admonere noluerit^³²⁵, ut^³²⁶ aut revertentes suscipiat aut contemnentes de ecclesia reiciat, simili^³²⁷ sententia plectatur, quousque emendationis eorum vel damnationis ab eo sententia promulgetur.

QUOD^³²⁸ QUIBUSDAM POENITENTIBUS PRISTINA REDDANTUR CONIUGIA

VIII Antiqui et sanctissimi est^³²⁹ patris^³³⁰ sententia papae Leonis, ut is, qui in aetatis^³³¹ adolescentia^³³² positus, dum mortis formidat^³³³ casum^³³⁴, pervenerit ad poenitentiae^³³⁵ remedium, si coniugatus^³³⁶ forte fuerit incontinens, ne postea adulterii^³³⁷ incurrat^³³⁸ lapsum, redeat ad pristinum coniugium, quousque possit adipisci <W411, f. 131v> temporis maturitate continentiae statum. Quod nos sicut de^³³⁹ viris ita et de feminis aequo^³⁴⁰ modo censemus non quidem hoc^³⁴¹ generaliter et canonice^³⁴² praeceptum, sed constat a nobis pro humana fragilitate indultum ea^³⁴³ dumtaxat ratione^³⁴⁴, ut, si is^³⁴⁵, qui poenitentiae non est legibus deditus, antea^³⁴⁶ ab hac vita discesserit quam ex consensu^³⁴⁷ ad continentiam eorum^³⁴⁸, unde^³⁴⁹ fuerit <O93, f. 79vb> regressus, subprestiti^³⁵⁰ non liceat denuo ad uxores^³⁵¹ transire amplexus. Si autem illius vita^³⁵² exstiterit superstes^³⁵³, qui non accepit benedictionem poenitentis nubat, si se continere non potest et alterius^³⁵⁴ consortio fruatur uxoris, quod de utroque <V1341, f. 82rb> sexu^³⁵⁵ pari modo a^³⁵⁶ nobis manifestatum^³⁵⁷ est decrevisse ita videlicet, ut in his^³⁵⁸ omnibus^³⁵⁹ sacerdotis ordinatio exspectetur, ut, iuxta^³⁶⁰ quod aetatem aptam prospexerit continentiae^³⁶¹, absolutionis vel districtionis^³⁶² tribuat legem.

DE^³⁶³ PROFESSIONIBUS ET OBOEDIENTIA LIBERTORUM ECCLESIAE

VIIII Longinquitate saepe fit temporis^³⁶⁴, ut non pateat condicio originis, unde iam decretum est in anteriori universalis^³⁶⁵ concilii^³⁶⁶ canone^³⁶⁷, ut professionem suam liberti ecclesiae debeant facere, qua profiteantur se^³⁶⁸ et de familiis esse^³⁶⁹ ecclesiae^³⁷⁰ obsequium numquam relicturos. Unde his quoque nos adicimus, ut, quoties cursum vitae sacerdos impleverit et de hac vita migraverit, mox cum^³⁷¹ successor eius advenerit, omnes liberti ecclesiae vel ab eis progeniti^³⁷² cartulas suas in conspectu omnium debeant ipsi, qui substituitur^³⁷³, pontifici publicare et professione^³⁷⁴ <E97, f. 321vb> in conspectu ecclesiae renovare, quatenus status^³⁷⁵ sui vigorem et^³⁷⁶ illi obtineant et oboedientia^³⁷⁷ eorum ecclesia non careat. Si autem aut scripturas^³⁷⁸ libertatis suae intra annum ordinationis novi pontificis manifestare contempserint aut professiones renovare noluerint, vacuae et inanes cartulae ipsae remaneant, et illi origini^³⁷⁹ suae^³⁸⁰ redditi sint perpetuo^³⁸¹ servi.

DE^³⁸² PROGENIE^³⁸³ LIBERTORUM ECCLESIAE, NE^³⁸⁴ EIS VEL^³⁸⁵ AB ECCLESIA LICEAT EVAGARE

X Etenim decet^³⁸⁶, ut^³⁸⁷, quorum parentes titulum libertatis de familiis ecclesiae perceperunt, intra ecclesiam, cui obsequium debent, causa^³⁸⁸ eruditi<V630, f. 147va>onis enutriantur. Contemptus quippe est patronorum, si^³⁸⁹ ipsis neglectis^³⁹⁰ aliis ad educandum^³⁹¹ detur progenies manumissorum. Itaque censemus, ut sine^³⁹² sui status praeiudicio ad^³⁹³ episcopos habeantur^³⁹⁴ in doctrinae obsequio, quatenus et illi^³⁹⁵ debitum reddant famulatum et nullum^³⁹⁶ patiantur suae ingenuitatis detrimentum. <V1341, f. 82va> Eos vero, qui^³⁹⁷ aliter, quam sententia nostra decrevit^³⁹⁸, agere temptaverint^³⁹⁹, invitos iubemus ab episcopis ad hoc ipsum^⁴⁰⁰ reduci. Quod si forte parentes eorum eos^⁴⁰¹ pontificibus suis dare contempserint <W411, f. 132r> et alios sibi patronos adoptaverint^⁴⁰², ingratorum feriantur^⁴⁰³ lege libertorum.

NE^⁴⁰⁴ SINE ACCUSATORE LEGITIMO QUISPIAM CONDEMNETUR^⁴⁰⁵

XI Dignum est, ut vita innocentis^⁴⁰⁶ nulla^⁴⁰⁷ maculetur pernicie accusatoris^⁴⁰⁸. Ideo^⁴⁰⁹ quisquis a quolibet criminatur^⁴¹⁰, non ante accusatus supplicio detur^⁴¹¹, quam accusator praesentetur atque legum^⁴¹² et canonum sententia exquiratur^⁴¹³. Quod^⁴¹⁴, si indigna ad accusandum persona invenitur, ad eius accusationem non iudicetur^⁴¹⁵.

DE^⁴¹⁶ CONFUGIENTIBUS AD HOSTES

XII Pravarum audacia mentium saepe malicia cogitationum aut causa culparum refugium appetit hostium^⁴¹⁷. Unde quisquis patrator causarum exstiterit talium^⁴¹⁸, virtutem^⁴¹⁹ ^⁴²⁰ potens^⁴²¹ defendere adversariorum et patriae vel genti^⁴²² suae detrimenta intulerit rerum, in^⁴²³ potestatem^⁴²⁴ regis ac gentis reductus^⁴²⁵, excommunicatus^⁴²⁶ et retrusus longinquioris^⁴²⁷ poenitentiae legibus subdatur. Quod si ipse mali sui prius reminiscens^⁴²⁸ ad ecclesiam fecerit confugium, intercessu^⁴²⁹ sacerdotum et reverentia loci regia in eis pietas reservetur comitante iustitia.

DE^⁴³⁰ HONORE PRIMATUM PALATII

XIII Qui primatum^⁴³¹ dignitatis^⁴³² atque reverentiae^⁴³³ vel^⁴³⁴ gratiae ob meritum in palatio honorabiles habentur, his a iunioribus <E97, f. 322ra> modestus honor per omnia deferatur, qui etiam minores a senioribus et dilectionis amplectantur^⁴³⁵ affectu et utilitatis imbuantur exemplo.

DE^⁴³⁶ REMUNERATIONE COLLATA^⁴³⁷ FIDELIBUS REGUM

XIIII <V1341, f. 82vb> Praemium fraudare^⁴³⁸ fidelibus non solum inhumanum^⁴³⁹, sed <O93, f. 80ra> etiam exsistit iniustum. Ideoque cum fidei meritum tam in rebus divinis quam in humanis non habeatur^⁴⁴⁰ ingratum, dignum videtur^⁴⁴¹, ut sacerdotali sententia consulamus^⁴⁴² fidelibus regis^⁴⁴³. Proinde ut anno primo serenissimi^⁴⁴⁴ principis nostri decrevit concilium^⁴⁴⁵ sanctum omnes fideles^⁴⁴⁶, qui obsequio et sincero servitio voluntatibus vel iussis paruerint^⁴⁴⁷ principis totaque intentione salutis eius custodiam vel^⁴⁴⁸ vigilantiam habuerunt^⁴⁴⁹, a regni successoribus nec a^⁴⁵⁰ dignitate nec a rebus pristinis causa repellantur iniusta, sed et nunc ita pro uniuscuiusque utilitate^⁴⁵¹ principis mo<V630, f. 147vb>derentur^⁴⁵² discretione, sicut eos prospexerit^⁴⁵³ necessarios esse patriae. Et^⁴⁵⁴ sic illis impertiatur benignitas, ut in ceteris magnae^⁴⁵⁵ monstretur^⁴⁵⁶ gratiae potestas, quatenus ita omnia in rebus iuste conquisita^⁴⁵⁷ lucrentur, ut posteris relinquendi^⁴⁵⁸, vel quibus voluntas eorum decreverit conferendi spontaneo fruantur arbitrio. Ceterum si infidelis quisquam in capite regio aut inutilis in rebus commissis praesenti^⁴⁵⁹ piissimo domino nostro Chintilano^⁴⁶⁰ regi^⁴⁶¹ exstiterit, in clementia^⁴⁶² eius maneat potestatis^⁴⁶³ suo^⁴⁶⁴ nutu constituenda^⁴⁶⁵ huiusmodi moderatio. Nefas est enim in dubium deducere eius <W411, f. 132v> potestatem, cui omnium gubernatio superno constat^⁴⁶⁶ delegata^⁴⁶⁷ iudicio. Quod si post^⁴⁶⁸ eius discessum quispiam repertus fuerit eius vitae fuisse infidelis, quicquid largitate ipsius in rebus habuit conquisitis, careat confiscandum^⁴⁶⁹ et fidelibus largiendum.

DE^⁴⁷⁰ COLLATIS REBUS ECCLESIIS, UT IN EORUM IURE PERDURENT

XV Quia his, qui principibus digne deserviunt atque deferentibus fidele illis obsequium constat nos optimum ministrasse suffragium^⁴⁷¹, dum iuste a principibus acquisita in eorum iure persistere sancimus indivulsa, aequum est maxime, ut rebus ecclesiarum dei^⁴⁷² adhibeatur a nobis providentia <V1341, f. 83ra> opportuna, adeo^⁴⁷³ ut^⁴⁷⁴ quaecumque res^⁴⁷⁵ ecclesiis dei a principibus iuste concessae^⁴⁷⁶ sunt vel fuerint^⁴⁷⁷ vel cuiuscumque^⁴⁷⁸ alterius personae quolibet titulo illis non^⁴⁷⁹ iniuste <E97, f. 322rb> collatae^⁴⁸⁰ sunt vel exstiterint, ita in eorum^⁴⁸¹ iure persistere firma stabilitate^⁴⁸² iubemus, ut evelli quocumque^⁴⁸³ casu vel tempore nullatenus possint. Opportunum enim est^⁴⁸⁴, ut, sicut fidelia hominum^⁴⁸⁵ servitia^⁴⁸⁶ non^⁴⁸⁷ exsistere censuimus ingrata, ita ecclesiis collata, quae proprie sunt pauperum^⁴⁸⁸ alimenta^⁴⁸⁹, eorum^⁴⁹⁰ in iure pro mercede offerentium maneant inconvulsa.

DE^⁴⁹¹ INCOLUMITATE^⁴⁹² ADHIBENDA PRO^⁴⁹³ DILECTIONE REGIAE PROLIS

XVI Sicut insolentia malorum regum odiosa et exsecrabilis^⁴⁹⁴ semper exsistit subiectis^⁴⁹⁵, ita bonorum provida^⁴⁹⁶ utilitas amabilis efficitur populis. Quocirca quis ferat^⁴⁹⁷ aut quis talem^⁴⁹⁸ errantem^⁴⁹⁹ christianum videat, qui^⁵⁰⁰ regiam^⁵⁰¹ sobolem^⁵⁰² aut posteritatem^⁵⁰³ conetur^⁵⁰⁴ exspoliari^⁵⁰⁵ rebus aut privare^⁵⁰⁶ dignitatibus? Quod, ne fiat, cum generalis promatur de principis filiis^⁵⁰⁷ sententia^⁵⁰⁸ de praesentis excellentissimi Chintilani^⁵⁰⁹ regis^⁵¹⁰ posteritate, dantur aperta^⁵¹¹ a nobis decreta, ut ea, quae synodus praeterito anno in hac^⁵¹² ecclesia habita constituit circa omnem posteritatem^⁵¹³ eius universitas regni sui conservet, hoc est, ut praebeatur filiis eius dilectio benigna et firma^⁵¹⁴ et tribuantur^⁵¹⁵, ubi loci oportunitas^⁵¹⁶ exhibuerit defensionis adminicula iusta, ne de rebus iuste profligatis^⁵¹⁷ aut parentum dignitate procuratis vel largitate principum aut alicuius impensis aut etiam proprietate debitis fraudentur qualibet insidia calliditatis neque^⁵¹⁸ a quoquam laedendi^⁵¹⁹ eos praebeatur^⁵²⁰ argumenta machinationis, quia dignum est, ut, cuius regimine <V630, f. 148ra> habemus^⁵²¹ securitatem, eius posteritati decreto concilii impertiamus quietem. Denique tanta erga^⁵²² nos nostri principis exstant beneficia, ut longum sit singillatim^⁵²³ ea promere lingua. Ipse enim auctore^⁵²⁴ deo nobis pacem, ipse quasi captivam reduxit captivitatem^⁵²⁵, ipsius ope^⁵²⁶ quieti^⁵²⁷, ipsius sumus^⁵²⁸ <V1341, f. 83rb> largitione ditati, ipse medicamine bonitatis suae et reis pepercit et rectos sublimavit, cui, si dignis^⁵²⁹ voluerimus respondere beneficiis^⁵³⁰, non tantis^⁵³¹ exstamus^⁵³² copiis^⁵³³ virtutis, quibus^⁵³⁴ tantae voto sufficiamus^⁵³⁵ voluntatis.

<W411, f. 133r> DE^⁵³⁶ HIS, QUI REGE SUPERSTITE^⁵³⁷ AUT SIBI AUT ALIIS AD^⁵³⁸ FUTURUM PROVIDENT REGNUM ET DE PERSONIS, QUAE PROHIBENTUR^⁵³⁹ AD REGNUM ACCEDERE

XVII Quoniam^⁵⁴⁰ in concilio anteriori, quod anno primo gloriosi principis^⁵⁴¹ nostri habitum est, de huiusmodi re fuerit promulgata sententia, tamen <E97, f. 322va> placet iterare, quod^⁵⁴² convenit custodiri^⁵⁴³. Itaque regis vita constante nullus sibi <O93, f, 80rb> aliquo opere vel deliberatione^⁵⁴⁴ cuiuscumque dignitatis laicus seu gradu episcopi^⁵⁴⁵ aut^⁵⁴⁶ presbyteri aut diaconi^⁵⁴⁷ consecratus ceterisque^⁵⁴⁸ clericatus officiis deditus futurum^⁵⁴⁹ regem provideat contra viventis regis utilitatem et procul dubio voluntatem, nullo blandimento vel suasione pro eadem spe aut alios in se trahat aut ipse in alium acquiescat. Iniquum enim et valde exsecrabile^⁵⁵⁰ christianis debet haberi futuri^⁵⁵¹ temporis illicitis^⁵⁵² prospicere et vitae suae ignarus^⁵⁵³ ventura disponere. Quod si quisque iam talia iniqua deliberatione cum^⁵⁵⁴ quocumque est meditatus, hoc sibi noverit esse sacerdotali moderatione concessum, si^⁵⁵⁵ veniabiliter^⁵⁵⁶ poscit, ut^⁵⁵⁷ hoc sine mora praesentis principis auribus studeat^⁵⁵⁸ publicare. Si autem retineat^⁵⁵⁹ ^⁵⁶⁰ et^⁵⁶¹ deliberationis^⁵⁶² suae^⁵⁶³ machinamenta^⁵⁶⁴ noluerit dicere, pessimo plectatur anathemate. Rege vero defuncto nullus tyrannica^⁵⁶⁵ praesumptione regnum assumat, nullus sub religionis^⁵⁶⁶ habitu detonsus aut turpiter decalvatus aut servilem originem trahens vel extraneae gentis homo, non^⁵⁶⁷ ^⁵⁶⁸ sine genere^⁵⁶⁹ et^⁵⁷⁰ moribus^⁵⁷¹ dignus provehatur ad apicem^⁵⁷² regni. Temerator autem huius praeceptionis sanctissime perpetuo^⁵⁷³ anathemate damnatur^⁵⁷⁴.

<V1341, f. 83va> DE^⁵⁷⁵ CUSTODIA VITAE PRINCIPUM ET DEFENSIONE PRAECEDENTIUM REGUM A SEQUENTIBUS ADHIBENDA

XVIII Iam quidem^⁵⁷⁶ in antecedenti universali synodo saluti^⁵⁷⁷ nostrorum principum constat esse^⁵⁷⁸ consultum, sed libet iterare bene sancita et digna auctoritate munire salubriter ordinata. Ideoque testamur^⁵⁷⁹ coram deo et omni^⁵⁸⁰ ordine angelorum, coram prophetarum atque apostolorum vel omni^⁵⁸¹ martyrum choro, coram omni ecclesia catholica et christianorum coetu, ut nemo intendat^⁵⁸² interitum regis, nemo vitam principis tractet^⁵⁸³, nemo eum regni gubernaculis privet^⁵⁸⁴, nemo tyrannica praesumptione apicem regni^⁵⁸⁵ sibi usurpet^⁵⁸⁶, nemo quolibet^⁵⁸⁷ machinamento in eius adversitate^⁵⁸⁸ sibi coniuratorum manum associet. Quod si^⁵⁸⁹ quippiam horum^⁵⁹⁰ quisquam nostrorum^⁵⁹¹ temerari^⁵⁹² praesumptor^⁵⁹³ ^⁵⁹⁴ exstiterit, anathemate divino perculsus absque ullo re<V630, f. 148rb>medii loco habeatur condemnatus aeterno iudicio; is autem qui eius sedem fuerit assecutus, <E97, f. 322vb> si vult tanto^⁵⁹⁵ expiari^⁵⁹⁶ piaculo quasi proprii patris eius ulciscatur interitum, in cuius defensionis auxilio universi regni Gothorum consentiat fortitudo. Si autem desidii^⁵⁹⁷ causa^⁵⁹⁸ et minori zelo tam funestum noluerint^⁵⁹⁹ <W411, f. 133v> vindicare scelus^⁶⁰⁰, sint omnes ex^⁶⁰¹ nostra sententia opprobrium ceteris gentibus.

DE^⁶⁰² GRATIARUM ACTIONIBUS^⁶⁰³ IN CONFIRMATIONE CONCILII DEO ET PRINCIPI DATIS

XVIIII^⁶⁰⁴ His omnibus rite dispositis et diuturna collatione deliberatis^⁶⁰⁵, benedictionem^⁶⁰⁶, gloriam et honorem invisibili omnium auctori^⁶⁰⁷ rependimus lumini^⁶⁰⁸ patri et in^⁶⁰⁹ conservandis^⁶¹⁰ eius imploramus opem suffragii, ut constitutionibus nostris robur^⁶¹¹ tribuat seu^⁶¹² virtutem fragilitatemque^⁶¹³ humanam^⁶¹⁴ huic^⁶¹⁵ dispositioni reddat, id^⁶¹⁶ ^⁶¹⁷ est, salubrem efficacem, ut non iudicet praevaricatricem. Nos igitur omnia suprascripta omni^⁶¹⁸ auctoritate priscorum <V1241, f. 83vb> canonum subscriptione nostra^⁶¹⁹ firmamus et gratias agimus christianissimo et gloriosissimo Chintilano^⁶²⁰ principi^⁶²¹ nostro, cuius studio advocati et instantia sumus collecti, cuius voluntas probata^⁶²² ordinatio exstitit religiosa. Donet ei <O93, f.. 80va> dominus^⁶²³ optimo principi diuturnum in saeculo praesenti triumphum et in parte^⁶²⁴ iustorum perpetuum regnum felicibusque^⁶²⁵ annis. Felix ipse in longa felicitate fruatur et divinae dexterae protectione ubique muniatur^⁶²⁶.

Ego Sclua^⁶²⁷ etsi indignus ecclesiae Narbonensis episcopus^⁶²⁸ in his constitutionibus a nobis editis^⁶²⁹ subscripsi^⁶³⁰. Similiter et alii episcopi subscripserunt^⁶³¹ numero XXXVII^⁶³².

O93, f. 80va; V630, f. 148rb; W411, f. 133v; V1341, f. 83vb; E97, f. 322vb

1 ITEM CONCILII TOLETANI VI INCIPIUNT TITULI] Incipiunt capitula Toletani concilii sexti E97

2 CONCILII TOLETANI] CONCILIUM TOLETANUM W411

3 VI korr. aus VII V630

4 INCIPIUNT fehlt W411

5 ad W411

6 propositis W411

7 transgredientium W411

8 tradantur V630; V1341

9 vel pro nuntiatione fehlt E97

10 nuntritio W411

11 Non E97

12 condamnetur V630; condonetur W411

13 configientibus W411

14 regnum W411; regum] regum XV De rebus ecclesie collatis a principe E97

15 XVI E97

16 incolumitate et fehlt E97

17 adhibenda dilectione] dilectione adhibenda E97

18 prole E97

19 supprestite W411

20 ad futurum fehlt E97

21 et de personis quae prohibentur ad regnum accedere fehlt E97

22 qui W411

23 XVII korr. aus XVIII V630; XVIII E97

24 regnum V630; W411; regum korr. aus regnum V1341; E97

25 XVIII korr. aus XVIIII V630; XVIIII E97

26 confirmationi korr. aus firmationibus V1341

27 principis W411

28 datis] datis Expliciunt capitula Incipit toletanum concilium Sextum PROLOGUS E97

29 ispaniarum E97

30 Gallitięque korr. aus Gallięque E97

31 summis W411

32 cinthilanis W411

33 ornamentis W411

34 adque W411

35 impedimento fehlt W411

36 martyris] martyris dedis W411

37 conlatis, am Rande vel collocatis V630; collatis V1341; E97

38 primo fehlt W411; secundo E97

39 privati W411

40 Christi] in christo secundo W411

41 DCLXXXVI W411

42 statuimus subter inserta capitula fehlt W411

43 Rubrik fehlt V630; E97

44 deo E97

45 numerosa W411; E97

46 insedit korr. aus sedit V1341

47 animus W411

48 quam korr. aus quem V1341

49 pos W411

50 perdefuncte W411

51 iterum W411

52 inabamus W411

53 maneremus W411

54 superna favente sententia] superne fabentes sententie W411

55 faventes V630; favente korr. aus faventes V1341

56 quae ait fehlt W411

57 eructavit W411

58 quod W411

59 verbum fehlt W411

60 fecit dominus abbreviatum] adbreviatum fecit dominus E97

61 adbreatum V630

62 confusio W411

63 foris V630

64 solitarum V630; V1341

65 unus W411

66 virtus W411

67 unusque W411

68 substantie W411; substantiam V1341

69 creatum E97

70 patrem W411

71 extetit W411

72 deo] deo Ex patre deo filius deus non pater deus ex filio deo korr. aus deo V630; deo Non pater deus de filio deo E97

73 patre V630; V1341

74 Illae korr. aus Illa E97

75 interlinear id est spiritus O93

76 hac autem trinitate] hanc autem trinitatem W411

77 substantia W411

78 interlinear sub se O93

79 miror W411

80 maneat W411

81 fateamur W411

82 a deo] adę E97

83 libera W411

84 contraximus V630; V1341

85 a fehlt E97

86 et V630; V1341; ex fehlt W411

87 archanoque W411

88 prodidisse korr. aus prodisse V630

89 virgine Maria] virginem mariam W411

90 esse W411

91 perfectus fehlt E97

92 et fehlt V1341

93 esset unus] unus esset E97

94 in W411

95 trinitas W411

96 interlinear vel geminata E97

97 terminata, interlinear vel ge V630; terminata W411; geminata V1341

98 inseparabiliter korr. aus inseparabiliter creatus O93; inseparabiliter] inseparabiliter creatus, am Rande discretus V630; inseparabiliter creatus W411; V1341; separabilis creditur E97

99 homine korr. aus omine O93

100 autem] autem est W411

101 Idem korr. aus Item V630; Item W411

102 hominem W411

103 interlinear id est unus O93

104 naturae V1341

105 hoc W411

106 una persona] duę personę W411

107 Hic W411

108 est enim] enim est W411

109 una W411

110 habitabit W411

111 am Rande Attende Hominis et verbi dei factorem una persona sed non hominis et dei id est totius sanctae Trinitatis Non enim tota trinitas carnem suscepit sed verbum caro factum est E97

112 cooperta W411

113 accepit fehlt V630; V1341

114 id est] in W411

115 est id] est korr. aus est id V630

116 id] in eo E97

117 primum W411

118 conmunet W411

119 sa W411

120 unam nati] naturam W411

121 alterum W411; alteram fehlt E97

122 confidisset W411

123 personam fehlt W411

124 tota] tot ad W411

125 trinitatis W411

126 non W411

127 admittens W411

128 humano W411

129 libore W411

130 cuius W411

131 cuius W411

132 finem W411

133 saeculorum] saeculorum et W411

134 resurrectionem W411

135 premie W411

136 macula] macula in opera W411

137 ruga] ruga et fide W411

138 alaturam W411

139 omnipotente W411

140 et mortale immortalitatem] inmortalem et moralitatem W411

141 ut sit] ausit W411

142 Hęc W411

143 hec W411

144 hereses] hereses se W411

145 conlata V630; V1341

146 degens E97

147 ali W411

148 est datum] datum est E97

149 Rubrik fehlt V630; E97

150 Religiosissimi korr. aus Religiosissimo O93

151 devotione W411

152 constitutionem] constitutio nec W411

153 iam constat] constat iam V630; V1341

154 omni] omni regni W411

155 quam fehlt W411

156 assentione V630; W411; assensione V1341

157 censemus concilii] concilii censemus E97

158 ii E97

159 sido W411

160 exquoli W411

161 sint W411

162 Rubrik fehlt V630; E97

163 II V630

164 videtur korr. aus videntur W411

165 et christanissimus princeps] princeps et christianissimus E97

166 subprestitiones W411

167 eradicari W411

168 sini W411

169 cum W411

170 sit W411

171 catholicas W411

172 ferborem W411

173 deo V630

174 regie W411

175 ei] de eius W411

176 inlustram W411

177 creaverit korr. aus creverit V630

178 animum E97

179 Ipse korr. aus Ipsa V1341

180 Ipse quoque fehlt W411

181 donec W411

182 et fehlt W411

183 in praesenti saeculo longaevam] presentie eviditurnam W411

184 saeculi O93

185 gloriam korr. aus gloram V1341

186 nec W411

187 fidei fehlt

188 calor et noster labor korr. aus calor V1341

189 consono E97

190 consensum W411

191 et E97

192 sancimus] sancimus ut E97

193 sortitus fuerit] sortierit W411

194 concendat W411

195 interlinear vel regni E97

196 regiam korr. aus regiem O93; regnum V630; regum 411; regni korr. aus regnum V1341

197 sed W411

198 reliquam W411

199 Hac W411

200 permissuram W411

201 vigilare W411

202 fabens W411

203 quodlibet W411

204 magno pro] magnopere V630; magno pro] magno per korr. aus magnopere W411

205 nostro est korr. aus nostro O93

206 est fehlt V1341

207 debeat korr. aus dedeat V630

208 in fehlt V630; W411; V1341

209 perseverantia korr. aus perseverantiam V630; perseverantia V1341

210 ordinem W411

211 permisso W411

212 sui W411

213 sempiterni fehlt V630

214 igni W411

215 simul W411; simili E97

216 perculsis E97

217 quelibet W411

218 ita korr. aus ita de V630; ita] ita de V1341

219 in fehlt W411

220 universalis V630

221 ea fehlt W411

222 queque W411

223 salvationes W411

224 eadem W411

225 sancimus V630; V1341

226 Quapropter] quia propter W411

227 esse fehlt W411

228 Rubrik fehlt V630; E97

229 pravitatem W411

230 germani O93

231 sepissime E97

232 patrum fehlt W411

233 severitatem W411

234 vigere radicibus] vigerare decibus W411

235 acrioris E97

236 ruigo W411

237 radicitus] radicitus ea E97

238 amputare] eam putare W411

239 Proinde] proinde quia W411

240 innitatur W411; imitator korr. aus imitor V1341

241 simonice W411

242 exsisterit V630

243 auctoritate W411

244 et W411

245 ecclesiasticarum W411

246 dignitate morum] dignitatem eorum W411

247 oblatam W411

248 hunc E97

249 nec korr. aus ne W411

250 inventus V630; W411; V1341; E97

251 penitus fehlt E97

252 adipiscere W411

253 et si] si et W411

254 damnatur W411

255 Rubrik fehlt V630; E97

256 A fehlt V1341

257 ALIENENTUR] alienantur W411

258 pervidentes W411

259 quisque V1341; quisquis E97

260 largitatem W411

261 praeturiae O93; precario E97

262 scribere] scribere nec V630; V1341; scribere ut nec W411; E97

263 retentionem V630; V1341; temptationem W411; retentationem E97

264 praeiudicium W411; E97

265 perciperit W411

266 elegi W411

267 percipiunt W411

268 se korr. aus est V630; e W411

269 privare V630; W411; E97; privari korr. aus privare V1341

270 Rubrik fehlt V630; E97

271 SACRIS fehlt W411

272 prodevis

273 a W411

274 voluntate W411

275 inmittatris W411

276 naturam W411

277 adaeditus O93

278 ecclesiae] eclesię choro W411; E97

279 deligata W411

280 exessu W411

281 et puella monasterio regrediatur fehlt W411

282 aut W411

283 ita a] id ad W411

284 locum W411

285 ulla W411

286 communionis V630; V1341

287 estatuit W411

288 professionis V630; V1341; E97

289 superiore W411

290 condemnetur W411

291 Rubrik fehlt V630; E97

292 nequaquam E97

293 siluerunt W411

294 consilia W411

295 tam W411

296 eam O93

297 condemnentur korr. aus condemnetur V630; W411; V1341

298 quoniam fehlt V630; V1341

299 existit E97

300 ii E97

301 religioso korr. aus religiosos V630

302 manu O93; E97

303 deducit vel adduxit] deduxit E97

304 redibiba W411

305 sorde W411

306 revocet korr. aus revocent O93; revocent W411

307 causa V630; V1341; E97

308 sanctę W411

309 qui E97

310 ingeniorum W411

311 si fehlt V630; W411; V1341; E97

312 habito W411

313 aut redierint fehlt V630; V1341

314 prehensi V1341

315 fieri V630; V1341

316 alicuius V1341; E97

317 vigore W411

318 non poterit] difficile fuerit V630; W411; V1341; E97

319 canorum W411

320 decretam V1341

321 et anthemate condemnati fehlt W411

322 Sed W411

323 ii E97

324 communionem V630; W411; V1341; excommunicationem korr. aus communicationem E97

325 noluerit korr aus noluerint O93; noluerint W411

326 ut fehlt W411; V1341

327 Similis W411

328 Rubrik fehlt V630; E97

329 est patris] patris est E97

330 patri W411

331 etate W411

332 aduliscentia W411

333 formida W411

334 causam W411

335 penitentia W411

336 coniugatus] coniugatus et W411

337 adulteri W411

338 incurruat W411

339 di W411

340 aequo korr. aus aequi O93; aquo W411

341 hoc fehlt W411

342 legitime W411

343 et W411

344 actione W411

345 hiis W411

346 ante E97

347 consensu] consensu alter E97

348 eat korr. aus erat E97

349 dum W411

350 superstiti V630; V1341; E97

351 uxoris V630; V1341; E97; uxoribus W411

352 vitae W411

353 subprestis W411

354 ulterius V630; ulterius korr. aus alterius V1341

355 exessu W411; sexui V1341

356 a nobis] nos E97

357 manifestum V630; W411; V1341; E97

358 his fehlt W411

359 hominibus W411

360 iusta W411

361 continentia W411

362 disctructionis W411

363 Rubrik fehlt V630; E97

364 temporis korr. aus tempus is O93

365 universalis concilii] universali concilio W411

366 concilii korr. aus concilio O93

367 canone ut] canonent W411

368 sed W411

369 suis W411

370 ecclesiae] ecclesiae et ecclesiae V630; V1341; ęcclesię et eiusdem ęcclesię E97

371 cum fehlt W411

372 progeniti korr. aus pro gentibus O93

373 substituitur] subsisti ia W411

374 professione] profes suas W411; professiones E97

375 status sui] statum W411

376 et illi fehlt V630; V1341

377 oboedientiam W411

378 scriptura W411

379 origini korr. aus originis O93; originis V630; W411; V1341

380 sua W411

381 perpetua W411

382 Rubrik fehlt V630; E97

383 PROGENIA W411; PROGENIE korr. aus PROGIE V1341

384 NE EIS] nec is W411

385 VEL] vel pronuntiationum korr. aus vel pronintiationum W411; VEL fehlt V1341

386 det W411

387 ut] ut hi V630; V1341; ut hii W411; ut ii E97

388 cause W411

389 si W411

390 necglectis korr. aus necgletis O93

391 edudandum] deo ducandum W411

392 ne W411

393 ad episcopos] ab episcopo V630; V1341; E97

394 habeantur] habeatur E97

395 illum W411

396 nullam W411

397 qui aliter] qualiter W411

398 decreverit V630; V1341

399 temptaverant W411

400 ipsud W411

401 eorum V630

402 adoptaverint] et obtaverint W411

403 periantur W411

404 Rubrik fehlt V630; E97

405 conderinetur W411

406 innocenti W411

407 non W411

408 accusantur W411

409 adeo W411

410 criminantur W411

411 decidetur W411

412 legum korr. aus legem V1341

413 exquirantur W411

414 ut W411

415 iudicetur] iudicetur nisi vivi pro capite regie maiestatis causa versatur W411

416 Rubrik fehlt V630; E97

417 hosteum W411

418 alium O93

419 virtutes W411

420 virtutem potens] virtute se petens E97

421 penitens W411

422 gentis W411

423 non V630; V1341

424 potestatem regis] potestatis W411

425 reductus korr. aus reductis V630

426 excommunicatos W411

427 longinquioris korr. aus longinquoris O93

428 reminicens E97

429 intercessu korr. aus intercessus O93; intercessus W411

430 Rubrik fehlt V630; E97

431 primatus E97

432 dignitate W411

433 referentiae W411

434 vel gratiae fehlt W411

435 amplectatur W411

436 Rubrik fehlt V630; E97

437 lata W411

438 FRAUDARI V1341

439 inmanum W411

440 habeantur W411

441 videtur ut korr. aus videtur O93

442 consulamus] consolamus in W411

443 regi W411

444 serenissimo W411

445 concilium sanctum korr. aus concilium V1341

446 fideles qui] qui fideles W411

447 paruerunt W411; V1341

448 vel vigilantiam fehlt V630

449 habuerint E97

450 ad W411

451 utilitatis W411

452 moderantur W411

453 perspexerit E97

454 Et fehlt W411

455 magnę korr. aus agnę V630; magna E97

456 aut W411

457 conquisitis E97

458 reliquendi V630

459 praesente V630; V1341

460 chintilani W411; chinthilino V1341

461 regis W411

462 clementię E97

463 potestate E97

464 suo fehlt W411

465 constet W411

466 constet W411

467 delegata korr. aus delegato O93; delegato V630; deligata W411

468 potest W411

469 conpiscandum W411

470 Rubrik fehlt V630; E97

471 suffragium] suffragia cum W411

472 dei fehlt E97

473 interlinear vel ideo E97

474 ut fehlt W411

475 rerum W411

476 concessa W411

477 fuerunt korr. aus fuerint V630

478 cuiusque W411

479 non iniuste] iuste E97

480 conlata W411

481 earum V630; V1341; E97

482 stabilitate fehlt W411

483 quoque V630; V1341

484 est fehlt W411

485 omnium W411

486 servitia non korr. aus servitia V630

487 non fehlt V1341

488 pauperum alimenta korr. aus alimenta pauperum O93

489 elimenta W411

490 earum E97

491 Rubrik fehlt V630; E97

492 INCOLUMITATE] INCOLUMITATE et W411; V1341

493 PRO fehlt W411

494 exacrabilis W411

495 subiectis korr. aus subiectus W411

496 profida W411

497 fiat W411

498 tale W411; taliter E97

499 errante W411

500 qui fehlt W411

501 regi W411

502 suboles W411

503 posteritate W411

504 conetur fehlt W411

505 expoliare V630; V1341; E97

506 privari W411

507 filiis korr. aus filius W411

508 sententia] sententia nostra id est W411

509 cinthiliani W411

510 regi V630

511 apta V630; V1341

512 hanc W411

513 potestatem W411

514 firma] firma et tribuantur, ubi loci oportunitas exhibuerit defensionis adminicula iusta korr. aus firma O93

515 tribuatur W411

516 oportunitatis V630; V1341

517 proligatis W411

518 neve W411

519 lendendi W411

520 praebeantur V630; V1341; E97; preveniantur W411

521 habeamus W411

522 erga korr. aus ergo W411

523 singulatim E97

524 actore W411

525 caritatem V630; W411; V1341; E97

526 opere E97

527 quiet W411

528 simul W411

529 dignis korr. aus dignos O93; W411

530 beneficiis korr. aus benefciis V1341

531 tantis korr. aus tantos W411

532 sextamus W411

533 opus W411

534 quibus tantae] tanto W411

535 sufficimus W411

536 Rubrik fehlt V630; E97

537 subprestite W411

538 ad korr. aus a W411

539 prohibentur korr. aus probentur W411

540 Quamquam korr. aus quam W411; Quanvis korr. aus Quavis E97

541 principis korr. aus principi W411

542 quod korr. aus quodque W411

543 custodire W411; E97

544 deliberatione korr. aus deliberationes W411

545 episcopatus korr. aus episcopatui W411

546 aut fehlt W411; ut E97

547 diaconi korr. aus diacono W411

548 ceterisque korr. aus ceterique W411

549 futurum fehlt W411

550 exsecrabile] exsacrabile O93; execrabile a W411

551 futuri korr. aus futuris O93

552 inlicita W411; illicite E97

553 ignaros korr. aus ignarus W411; ignaros E97

554 cum fehlt W411

555 ut W411

556 veniabiliter] venia utiliter W411

557 ut fehlt W411

558 studeat fehlt W411

559 interlinear vel reticet E97

560 obtineat W411

561 a W411

562 deliberationis korr. aus deliberatione O93; deliberatione W411

563 sua W411

564 machinamenta korr. aus machinamento V630

565 tirannica korr. aus irannica W411

566 religionis korr. aus regionis V1341

567 non fehlt W411

568 non sine] nisi V630; V1341; E97

569 genere] genere cognitus korr. aus genere cogatus W411

570 nec korr. aus et W411

571 interlinear vel meritis E97

572 pacem V630; apicem korr. aus pacem V1341; ipicem E97

573 perpetuo anathemate damnatur] feriatur perpetuo anathemate W411

574 dampnetur V630; V1341; E97

575 Rubrik fehlt V630; E97

576 QUIDEM IN korr. aus QUIDEM V1341

577 salute W411

578 adesse W411

579 testantur V630; testam O93; contestamur E97

580 omni korr. aus homini W411

581 omne W411; omnium E97

582 intendat] intendat in E97

583 tractet] nec adtractet W411; attrectet korr. aus attractet V630; attractet V1341; attrectet E97

584 privet korr. aus priv O93

585 regni sibi korr. aus regni E97

586 usurpet nemo korr. aus usurpet O93

587 colibet W411

588 adversitatem E97

589 si] si in W411

590 harum W411

591 nostrum E97

592 temerario W411; temerare E97

593 praesumptor] casu praesumptus korr. aus casu praesumptos W411

594 praesumptor exstiterit] praesumpserit E97

595 tanto korr. aus anto O93

596 expiari korr. aus expiare O93

597 desidię E97

598 cura W411

599 noluerit W411

600 sedis O93; scelos W411

601 extra V630; ex korr. aus extra V1341

602 Rubrik fehlt V630; E97

603 actionibus korr. aus actionebus W411; V1341

604 VIIII V630

605 diliberatis W411

606 benedictione W411

607 auri O93; aucto W411

608 luminum V630; W411; V1341; E97

609 hi W411

610 consenservandis W411

611 roborem W411

612 seu virtutem] servitus W411

613 fragilitatemque korr. aus flagitatemque W411

614 humanata W411; humanam] humanam ita E97

615 hic W411

616 id est salubrem fehlt W411

617 id est salubrem efficacem] efficacem id est salubrem V630; V1341; E97

618 salva W411; E97

619 nostra fehlt E97

620 cinthilani W411; chntilano E97

621 principo W411

622 probet W411

623 dominus] dominus et W411

624 patre W411

625 felicibusque annis] felicesque annos W411

626 muniamur V630; muniatur korr. aus muniamur V1341

627 salva W411; E97

628 episcopus korr. aus episcopis V630

629 editis korr. aus editus V630

630 suscripsit W411

631 subscripserunt] susscripserunt id est W411

632 XXXVIII E97

© 2004, 2005 Karl-Georg Schon
Dieser Text ist urheberrechtlich geschützt. Er steht unter der GNU Free Documentation License.
Demnach dürfen Sie ihn frei weiter verbreiten und bearbeiten, vorausgesetzt Sie nennen den Namen des ursprünglichen Autors und Sie geben auch anderen das Recht den von Ihnen bearbeiteten oder verbreiteten Text unter den gleichen Bedingungen weiter zu verbreiten. Im einzelnen finden Sie Bestimmungen der GNU Free Documentation License unter dem Menüpunkt Lizenz.

[Home]
[Überblick]
Handschriftenverzeichnis

Handschriftenbeschreibungen
[Text]
[Übersetzungen]
[Capitula Angilramni]
[Collectio Danieliana]
[Lizenz]
[Kontakt]
[Links]
[Impressum]
[Inhalt]

[Home] [Überblick] Handschriftenverzeichnis

Handschriftenbeschreibungen [Text] [Übersetzungen] [Capitula Angilramni] [Collectio Danieliana] [Lizenz] [Kontakt] [Links] [Impressum] [Inhalt]

[Home]
[Überblick]
Handschriftenverzeichnis

Handschriftenbeschreibungen
[Text]
[Übersetzungen]
[Capitula Angilramni]
[Collectio Danieliana]
[Lizenz]
[Kontakt]
[Links]
[Impressum]
[Inhalt]